Spotkanie Erudytów 22.01.26

22 stycznia odbyło się kolejne spotkanie Klubu Gimnastyki Umysłu ERUDYTA.

Na początek obecni rozmawiali o tym co w świebodzińskiej (i nie tylko) trawie piszczy. Pojawiły się też polecajki teatralne. Czas pogaduch szybko minął, przeszliśmy więc do rozgrzewki, rozpoczętej od kart pracy przygotowanych przez pana Stanisława. A w nich, między innymi:

- rodzaje gier karcianych, towarzyskich, sportowych i słownych,

- „stolice na ‘k’” – spośród państw na liście należało wybrać kraje, których stolice zaczynają się od tej litery (przy okazji dowiedzieliśmy się, że Sri Lanka ma AŻ DWIE stolice: Kolombo (stolica do 29 kwietnia 1982 roku; nadal największe miasto kraju, stolica biznesowa, a także siedziba przedstawicielstw dyplomatycznych i wielu urzędów państwowych.) oraz Sri Dźajawardanapura Kotte (znane także jako Kotte, siedziba parlamentu i rządu; leży na południowych przedmieściach Kolombo),

- quiz geograficzny,

- „trzy po trzy”, czyli diagramy w formie krzyża, w których trzeba uzupełnić środkową sylabę, tworząc każdorazowo dwa słowa,

- quiz o władcach Polski,

- „oblicz w biegu”, czyli liczenie w pamięci

i inne ciekawe zadania.

Następnie przeszliśmy do krzyżówek – większość dla grupy była łatwa, problemem okazała się jednak „kurza psotka”, nad którą przyszło obecnym sporo pogłówkować. Jednak takie dają najwięcej satysfakcji!

 

Prelekcja tego dnia skupiła się na temacie Zimowych Igrzysk Olimpijskich – tych nadchodzących, ale też historii samej imprezy. Dowiedzieliśmy się, że:

     ->  łyżwiarstwo figurowe (od 1908) i hokej na lodzie (w 1920) były rozgrywane na Letnich Igrzyskach Olimpijskich, zanim zorganizowano pierwsze igrzyska zimowe.

     -> w zimowych igrzyskach zwykle prym wiodą mieszkańcy Skandynawii.

     -> od 1960 roku razem z igrzyskami (letnimi i zimowymi) rozgrywane są igrzyska paralimpijskie (wcześniej igrzyska paraolimpijskie lub International Stoke Mandeville Games), choć już od 1948 w okresie igrzysk organizowano zawody dla osób niepełnosprawnych (początkowo głównie weteranów), a nawet zdarzało się, że zawodnicy z niepełnosprawnościami startowali w igrzyskach olimpijskich.

     -> od 1988 roku (XV ZIO w Calgary) każde Zimowe Igrzyska Olimpijskie mają swój slogan, zaś od 1968 roku (X ZIO w Grenoble) każda z imprez ma minimum jedną oficjalną maskotkę.

     -> historia wręczania medali na igrzyskach olimpijskich sięga I Letnich Igrzysk Olimpijskich (Grecja, Ateny) w 1896 roku, jednak zwycięzców nagradzano srebrnymi krążkami; złote medale pojawiły się 8 lat później, na III Letnich Igrzyskach Olimpijskich w St. Louis; ze względu na koszt produkcji ostatni raz medale odlane ze złota wręczano na Igrzyskach Olimpijskich w Sztokholmie (1912 r.); obecnie medal za pierwsze miejsce jest wykonany ze srebra i pokryty co najmniej 6 gramami czystego złota; srebro użyte do medalu złotego i srebrnego musi być próby 925–1000, zaś medal brązowy wykonany jest ze stopu miedzi, cyny i cynku.

     -> dotychczasowe zimowe igrzyska olimpijskie:

- -> I Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Francja, Chamonix) odbyły się w 1924 pod nazwą Tygodnia sportów zimowych (dopiero w 1926 na sesji MKOl impreza otrzymała nazwę I Zimowych Igrzysk Olimpijskich); w programie pojawiło się 16 konkurencji sportowych, w których udział wzięło łącznie 314 zawodników (w tym 13 kobiet) z 19 krajów;

- -> II Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Szwajcaria, St. Moritz) w 1928 roku; rozegrano zawody w 14 konkurencjach w 8 dyscyplinach, dodatkowo zorganizowano zawody w dwóch dyscyplinach pokazowych: Patrol wojskowy (pierwowzór Biathlonu) i Skijöring; łącznie udział wzięło 463 zawodników (w tym 28 kobiet) z 25 krajów;

- -> III Zimowe Igrzyska Olimpijskie (USA, Lake Placid) w 1932; konkurowano w 14 konkurencjach w 5 dyscyplinach, były też trzy dyscypliny pokazowe: curling, łyżwiarstwo szybkie kobiet, zaprzęgi z psami; udział wzięło 252 zawodników (w tym 21 kobiet) z 17 krajów;

- -> IV Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Niemcy /III Rzesza/, Garmisch-Partenkirchen) w 1936; rywalizowano w 17 konkurencjach w 4 dyscyplinach, dyscyplinami pokazowymi były curling bawarski (niemiecka odmiana curlingu) i patrol wojskowy ; startowało 646 zawodników (w tym 80 kobiet) z 28 krajów;

- -> planowane na lata 1940 i 1944 igrzyska zostały odwołane z powodu II wojny światowej;

- -> V Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Szwajcaria, St. Moritz) w 1948; miejsce igrzysk wybrano ze względu na neutralność Szwajcarii w II wojnie światowej, Niemcy i Japonia nie zostały zaproszone na igrzyska; rozegrano zawody w 22 konkurencjach w 4 dyscyplinach, były też dwie dyscypliny pokazowe: patrol wojskowy i pięciobój zimowy (odmiana pięcioboju nowoczesnego); startowało 669 zawodników (w tym 77 kobiet) z 28 krajów;

- -> VI Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Norwegia, Oslo) w 1952 roku; pierwszy raz po II wojnie światowej startowała reprezentacja Niemiec Zachodnich i Japonii, (Reprezentacja Niemiec Wschodnich odmówiła wzięcia udziału w igrzyskach po tym, jak MKOl zaproponował, aby reprezentacje RFN i NRD wystąpiły pod jedną flagą; Zawodnicy ZSRR także do igrzysk nie przystąpili); w 22 konkurencjach w 6 dyscyplinach rywalizowało 694 zawodników (109 kobiet) z 30 krajów; konkurencją pokazową był bandy (gra podobna do hokeja na lodzie);

- -> VII Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Włochy, Cortina d’Ampezzo) w 1956 roku; po raz pierwszy w historii transmitowano w telewizji igrzyska olimpijskie; przeprowadzono 24 konkurencje w 8 dyscyplinach sportowych; do zawodów przystąpiło 821 sportowców (132 kobiety) z 32 narodowych reprezentacji (po raz pierwszy startował ZSRR, zwyciężając w klasyfikacji medalowej);

- -> VIII Zimowe Igrzyska Olimpijskie (USA, Squaw Valley) w 1960 roku; rywalizowano w 30 konkurencjach w 8 dyscyplinach, debiutowały biathlon i łyżwiarstwo szybkie kobiet; startowało 665 zawodników (143 kobiety) z 30 krajów;

- -> IX Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Austria, Innsbruck) w 1964 roku; konkurowano w 34 konkurencjach w 8 dyscyplinach, po raz pierwszy odbyły się zawody w saneczkarstwie, wprowadzono też nowe konkurencje narciarskie (m.in. dwa konkursy skoków na dużej i średniej skoczni); dyscypliną pokazową był curling bawarski; startowało 1091 zawodników (199 kobiet) z 36 krajów;

- -> X Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Francja, Grenoble) w 1968 roku; rywalizowano w 35 konkurencjach w 10 dyscyplinach; wzięło udział 1158 sportowców (211 kobiet) z 37 państw (ekipy RFN i NRD po raz pierwszy wystąpiły osobno); po raz pierwszy bezpośrednio po każdej konkurencji przeprowadzono badania antydopingowe oraz testy płci, po raz pierwszy wykorzystano również elektroniczny pomiar czasu, a transmisje z zawodów pokazano w kolorze;

- -> XI Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Japonia, Sapporo) w 1972 roku; były to jedne z najdroższych igrzysk w historii – zainwestowano w nie ponad 1 miliard dolarów; po raz pierwszy w historii igrzysk zdyskwalifikowano zawodników za łamanie zasad olimpijskiego amatorstwa – Austriakowi Karlowi Schranzowi oraz Francuzce Annie Famose zarzucono czerpanie korzyści finansowych z kontraktów reklamowych; w 35 konkurencjach w 8 dyscyplinach startowało 1006 zawodników (205 kobiet) z 35 krajów;

- -> XII Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Austria, Innsbruck) w 1976 roku; pierwotnie miały odbyć się w amerykańskim Denver, jednak miasto wycofało się; w 37 konkurencjach w 8 dyscyplinach startowało 1123 zawodników (231 kobiet) z 37 krajów;

- -> XIII Zimowe Igrzyska Olimpijskie (USA, Lake Placid) w 1980 roku; w 38 konkurencjach w 6 dyscyplinach startowało 1072 zawodników (233 kobiety) z 37 państw;

- -> XIV Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Bośnia i Hercegowina /Jugosławia/, Sarajewo) w 1984 roku; rywalizowano w 39 konkurencjach w 10 dyscyplinach sportowych, po raz pierwszy rozegrano konkurencję biegu na 20 kilometrów kobiet techniką klasyczną; w zawodach wystartowało 1273 zawodników (277 kobiet) z 49 krajów;

- -> XV Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Kanada, Calgary) w 1988; startowano w 46 konkurencjach w 6 dyscyplinach, pojawiły się nowe konkurencje: konkursy drużynowe w skokach narciarskich oraz kombinacji norweskiej, zaś w narciarstwie alpejskim zadebiutował supergigant, po 40 latach do programu igrzysk wróciła kombinacja alpejska; rozegrano również konkurencje pokazowe: curling, narciarstwo dowolne, short track i narciarstwo niepełnosprawnych; konkurowało 1423 zawodników (313 kobiet) z 57 krajów;

- -> XVI Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Francja, Albertville) w 1992 roku; rywalizowano w 57 konkurencjach w 7 dyscyplinach; startowało 1801 zawodników (488 kobiet) z 64 ekip (reprezentanci byłego ZSRR wystąpili pod flagą olimpijską jako Wspólna reprezentacja, w Polsce znana jako Wspólnota Niepodległych Państw);

- -> XVII Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Norwegia, Lillehammer) w 1994 roku; po raz pierwszy igrzyska zimowe odbyły się w nowym terminie, aby uzyskać przemienność igrzysk letnich i zimowych (co dwa lata); przygotowania pochłonęły ponad miliard dolarów, szczególną uwagę zwracały hala łyżwiarska Vikingskipet w Hamar, mająca kształt odwróconej łodzi wikingów, a także hala hokejowa w Gjoevik, wybudowana w jaskini; w 61 konkurencjach w 6 dyscyplinach rywalizowało 1737 zawodników (520 kobiet) z 67 krajów;

- -> XVIII Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Japonia, głównie Nagano) w 1998 roku; jeszcze przed głosowaniem pojawiały się plotki, że Japończycy korumpowali MKOI, by igrzyska odbyły się w Nagano, ponadto w Japonii krążyły plotki na temat korupcji, do jakiej miało dojść podczas podpisywania kontraktów budowlanych, a przygotowania olimpijskich obiektów były często torpedowane przez ekologów i przepisy regulujące ochronę środowiska; Japończycy wnieśli jednak do ZIO także nowoczesną technologię: skanery tęczówki, mające dla bezpieczeństwa sprawdzać biathlonistów przed odbiorem karabinków, a na skoczniach narciarskich zamontowano sprzęt Seiko – aparaty wykonujące 100 zdjęć na sekundę – dzięki któremu można było po raz pierwszy w historii wykonać automatyczny pomiar odległości; w 68 konkurencjach w 7 dyscyplinach startowało 2117 zawodników (814 kobiet) z 72 krajów;

- -> XIX Zimowe Igrzyska Olimpijskie (USA, Salt Lake City) w 2002 roku; w 78 konkurencjach w 9 dyscyplinach startowało 2399 zawodników (886 kobiet) z 77 ekip; sportami pokazowymi były łyżwiarstwo synchroniczne, snowshoeing i pokazy psich zaprzęgów;

- -> XX Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Włochy, Turyn) w 2006; w 84 konkurencjach w 15 dyscyplinach startowało 2508 zawodników (w tym 960 kobiet) z 80 krajów; po raz pierwszy rywalizowano w snowcrossie;

- -> XXI Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Kanada, głównie Vancouver) w 2010 roku; koszty zorganizowania igrzysk przekroczyły 6 miliardów dolarów, przesiedlono ok. 1200 mieszkańców Vancouver; ZIO 2010 miały największą oglądalność w historii igrzysk olimpijskich; rywalizowano w 86 konkurencjach w 13 dyscyplinach, po raz pierwszy rozegrano konkurencje skicrossu kobiet i mężczyzn; MKOI nie zgodził się na włączenie do programu zawodów skoków narciarskich kobiet, jazdy drużynowej w narciarstwie alpejskim, zawodów indywidualnych w curlingu i sztafety saneczkarskiej; startowało 2536 zawodników (w tym 1033 kobiet) z 82 krajów;

- -> XXII Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Rosja, Soczi) w 2014 roku; rozegrano 98 konkurencji w 15 dyscyplinach, po raz pierwszy zostały rozegrane konkurencje: narciarski i snowboardowy slopestyle, narciarski halfpipe, snowboardowy slalom specjalny, skoki narciarskie kobiet, drużynowe łyżwiarstwo figurowe, saneczkarstwo drużynowe oraz sztafeta mieszana w biathlonie; trzech reprezentantów Indii na ceremonii otwarcia wystąpiło pod flagą olimpijską (jako Niezależni Olimpijscy Uczestnicy (IOP)) z powodu zawieszenia Indyjskiego Komitetu Olimpijskiego w związku oskarżeniami korupcyjnymi, 11 lutego MKOl przywrócił jednak Indiom możliwość udziału w igrzyskach i sportowcy z tego kraju mogli wystąpić ostatecznie pod flagą narodową (jedynie saneczkarz Shiva Keshavan wystąpił pod flagą olimpijską – jego start zakończył się przed 11 lutego); startowało 2873 zawodników z 88 krajów;

- -> XXIII Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Korea Południowa, Pjongczang) w 2018 roku; nowe konkurencje: Big Air, curling par mieszanych, bieg masowy w łyżwiarstwie szybkim i zawody drużynowe w narciarstwie alpejskim; w 102 konkurencjach w 15 dyscyplinach startowało 2922 sportowców z 93 ekip (92 kraje plus zawodnicy z Rosji występujący pod flagą olimpijską jako „Olimpijscy sportowcy z Rosji”; więcej na ten temat: https://pl.wikipedia.org/wiki/Zimowe_Igrzyska_Olimpijskie_2018#Pa%C5%84stwa_bior%C4%85ce_udzia%C5%82_w_XXIII_Zimowych_Igrzyskach_Olimpijskich);

- -> XXIV Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Chiny, Pekin) w 2022 roku; 2 892 zawodników z 91 krajów rywalizowało w 109 konkurencjach w 15 dyscyplinach sportowych, nowe konkurencje: kobiecy monobob, Big Air w narciarstwie dowolnym, oraz zawody mieszane w: skokach akrobatycznych, skokach narciarskich, Snowcrossie, oraz short tracku;

- -> XXV Zimowe Igrzyska Olimpijskie (Włochy, Mediolan i Cortina d’Ampezzo) odbędą się w terminie 6.-22.02.2026 roku; skutkiem inwazji Rosji na Ukrainę Rosjanie i Białorusini będą uczestniczyć w zawodach jako Neutralni Sportowcy Indywidualni; rozpoczęcie igrzysk odbędzie się na Stadio San Siro w Mediolanie wieczorem 6 lutego (transmisja rozpocznie się o 20:30), zamknięcie zawodów nastąpi 22 lutego w Arenie Verona, największym włoskim amfiteatrze; około 2000 zawodników z 92 ekip zmierzy się w 116 konkurencjach w 16 dyscyplinach, nowe konkurencje: skialpinizm, muldy podwójne w narciarstwie dowolnym, sztafeta mieszana w skeletonie, kombinacja drużynowa w narciarstwie alpejskim oraz skoki kobiet na dużej skoczni.

     -> Polska jest jednym z dwunastu krajów, które wzięły udział we wszystkich zimowych igrzyskach olimpijskich, choć dopiero w 1956 roku zdobyliśmy medal; reprezentanci Polski zdobyli łącznie 23 medale Zimowych Igrzysk Olimpijskich:

1. Franciszek Gąsienica Groń -> brązowy za: kombinacja norweska; skoki na skoczni dużej + bieg na 15 km (1956)

2. Elwira Seroczyńska -> srebrny za: łyżwiarstwo szybkie; bieg na 1500 m (1960)

3. Helena Pilejczyk -> brązowy za: łyżwiarstwo szybkie; bieg na 1500 m (1960)

4. Wojciech Fortuna -> złoty za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni dużej (1972)

5. Adam Małysz -> brązowy za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni normalnej (2002)

6. Adam Małysz -> srebrny za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni dużej (2002)

7. Justyna Kowalczyk -> brązowy za: biegi narciarskie; bieg na 30 km techniką dowolną (2006)

8. Tomasz Sikora -> srebrny za: biathlon; bieg masowy na 15 km (2006)

9. Adam Małysz -> srebrny za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni normalnej (2010)

10. Justyna Kowalczyk -> srebrny za: biegi narciarskie; sprint techniką klasyczną (2010)

11. Justyna Kowalczyk -> brązowy za: biegi narciarskie; bieg łączony na 15 km (2010)

12. Adam Małysz -> srebrny za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni dużej (2010)

13. Justyna Kowalczyk -> złoty za: biegi narciarskie; bieg na 30 km techniką klasyczną (2010)

14. Katarzyna Bachleda-Curuś, Katarzyna Woźniak i Luiza Złotkowska -> brązowy za: łyżwiarstwo szybkie; bieg drużynowy (2010)

15. Kamil Stoch -> złoty za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni normalnej (2014)

16. Justyna Kowalczyk -> złoty za: biegi narciarskie;            bieg na 10 km techniką klasyczną (2014)

17. Zbigniew Bródka -> złoty za: łyżwiarstwo szybkie; bieg na 1500 m (2014)

18. Kamil Stoch -> złoty za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni dużej (2014)

19. Zbigniew Bródka, Konrad Niedźwiedzki i Jan Szymański -> brązowy za: łyżwiarstwo szybkie  ; bieg drużynowy (2014)

20. Natalia Czerwonka, Katarzyna Bachleda-Curuś, Katarzyna Woźniak i Luiza Złotkowska -> srebrny za: łyżwiarstwo szybkie; bieg drużynowy (2014)

21. Kamil Stoch -> złoty za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni dużej (2018)

22. Maciej Kot, Stefan Hula, Dawid Kubacki i Kamil Stoch-> brązowy za: skoki narciarskie; konkurs drużynowy na skoczni dużej (2018)

23. Dawid Kubacki -> brązowy za: skoki narciarskie; konkurs indywidualny na skoczni normalnej (2022).

 

Na zakończenie obecni potwierdzili terminy lutowych spotkań – najbliższe już 5.02.br o godz. 10.30. Głodnych wiedzy jak zawsze zapraszamy do Czytelni „Fabryka Kreatywności”.